Bezpieczeństwo i higiena pracy – co musi Ci zapewnić Twój pracodawca?

Rozpoczynając nową pracę, najczęściej skupiamy się na wysokości wynagrodzenia, zakresie obowiązków oraz możliwościach rozwoju zawodowego. Zdarza się, że w tym początkowym entuzjazmie kwestie związane z bezpieczeństwem i higieną pracy (BHP) traktujemy po macoszemu, często sprowadzając je wyłącznie do nużących szkoleń wstępnych.

Tymczasem:

• Przepisy prawa pracy nakładają na pracodawcę szereg rygorystycznych obowiązków, których celem jest ochrona zdrowia, a nawet życia zatrudnionych osób.

• Świadomość własnych praw w tym zakresie to podstawa funkcjonowania w każdym zakładzie pracy – niezależnie od tego, czy mówimy o biurze, hali produkcyjnej, czy placu budowy.

Co dokładnie musi zagwarantować Ci pracodawca, zanim rozpoczniesz wykonywanie swoich obowiązków?

Podstawowym i absolutnie niezbędnym krokiem, który warunkuje dopuszczenie pracownika do pracy, jest skierowanie go na wstępne badania profilaktyczne medycyny pracy. Co istotne, badania te, podobnie jak późniejsze badania okresowe i kontrolne, odbywają się na koszt pracodawcy i powinny być przeprowadzane w godzinach pracy pracownika z zachowaniem prawa do wynagrodzenia. Jeśli konieczny jest przejazd na badania do innej miejscowości, pracodawca co do zasady zwraca koszty podróży. Drugim filarem są szkolenia BHP. Nowo zatrudniona osoba musi bezwzględnie przejść instruktaż ogólny oraz stanowiskowy, który zapozna ją z konkretnymi zagrożeniami występującymi na danym stanowisku.

Czas poświęcony na szkolenie w pełni wlicza się do czasu pracy.

Niezależnie od charakteru wykonywanej pracy, pracodawca musi zorganizować stanowisko zgodnie z aktualnymi przepisami i zasadami BHP. W przypadku pracy biurowej oznacza to:

• odpowiednio wyprofilowane krzesło,

• biurko o właściwej wysokości (często z możliwością regulacji),

• zapewnienie optymalnego oświetlenia i wentylacji w pomieszczeniu,

• oraz organizację pracy przy monitorze ekranowym zgodnie z przepisami (m.in. przerwy i odpowiednie ustawienie sprzętu).

W przypadku pracy fizycznej obowiązki te stają się jeszcze bardziej rozbudowane. Pracodawca musi:

• dbać o sprawny i bezpieczny stan techniczny maszyn i urządzeń,

• regularnie przeprowadzać ich przeglądy oraz wyposażyć je w niezbędne osłony i zabezpieczenia.

Ponadto konieczne jest przeprowadzenie i udokumentowanie oceny ryzyka zawodowego dla każdego stanowiska oraz szczegółowe zapoznanie z nią pracownika. Oznacza to, że musisz być świadomy, jakie niebezpieczeństwa mogą Ci grozić podczas wykonywania codziennych, powierzonych zadań.

Wielu pracowników myli pojęcie standardowej odzieży roboczej ze sprzętem chroniącym przed bezpośrednim niebezpieczeństwem. Odzież roboczą (oraz obuwie robocze) pracodawca dostarcza z reguły w sytuacji, gdy prywatne ubranie pracownika mogłoby ulec szybkiemu zniszczeniu lub znacznemu zabrudzeniu, a także ze względu na szczególne wymagania technologiczne, sanitarne lub wewnętrzne procedury zakładu.

Zupełnie inną, podlegającą rygorystycznym normom kategorią są natomiast specjalistyczne akcesoria, które mają na celu bezpośrednią ochronę zdrowia i życia przed czynnikami niebezpiecznymi i szkodliwymi.

Jeśli w środowisku pracy występuje np. duży hałas, zapylenie, ryzyko upadku z wysokości czy niebezpieczeństwo urazów mechanicznych lub chemicznych, pracodawca ma bezwzględny obowiązek dostarczyć odpowiednie środki ochrony indywidualnej. Mowa tu o rozwiązaniach takich jak kaski, okulary i gogle ochronne, nauszniki przeciwhałasowe, maski filtrujące czy zaawansowane szelki asekuracyjne – muszą to być środki ochrony indywidualnej spełniające wymagania i oznaczone znakiem CE. Sprzęt ten musi być przekazany pracownikowi całkowicie nieodpłatnie. Co więcej, to na pracodawcy spoczywa obowiązek dbania o jego pranie, konserwację czy natychmiastową wymianę w przypadku zużycia lub uszkodzenia. Należy pamiętać, że pracownik ma obowiązek ich stosowania, a przełożony ma obowiązek egzekwować ich prawidłowe używanie.

Warto również pamiętać o kwestiach związanych z ogólną higieną i warunkami socjalnymi. Pracodawca jest zobligowany do zapewnienia pracownikom dostępu do odpowiednich pomieszczeń higienicznosanitarnych – szatni, umywalni, ustępów, a także jadalni, jeśli wymagają tego warunki pracy lub liczba zatrudnionych. Ponadto na terenie zakładu pracy muszą znajdować się właściwie wyposażone i łatwo dostępne apteczki pierwszej pomocy, obsługiwane przez wyznaczone i przeszkolone w tym zakresie osoby. W przypadku prac wykonywanych w warunkach szczególnie uciążliwych mikroklimatycznie (np. na otwartej przestrzeni w okresie zimowym, w chłodniach lub w bardzo wysokich temperaturach latem), pracodawca musi zapewnić darmowe napoje profilaktyczne, w zależności od warunków środowiska pracy, a niekiedy również energetyczne posiłki regeneracyjne.

Bezpieczeństwo w miejscu pracy to obszar, w którym nie ma miejsca na kompromisy ani półśrodki. Świadomość tego, czego z mocy prawa możemy wymagać od pracodawcy, pozwala skutecznie uniknąć wielu niebezpiecznych sytuacji, przewlekłych chorób zawodowych i tragicznych w skutkach wypadków. Z perspektywy mądrego pracodawcy natomiast, rzetelne przestrzeganie przepisów BHP to nie tylko przykry obowiązek prawny obwarowany dotkliwymi sankcjami Państwowej Inspekcji Pracy, ale przede wszystkim inwestycja w sprawnie funkcjonujący, lojalny i zdrowy zespół, który buduje rynkową siłę przedsiębiorstwa.

 Materiał sponsorowany