Jan Saczuk: górnik, który dźwigał ciężary

Niewiele brakowało, by życie pana Janka skończyło się przedwcześnie.

– wspomina jastrowianin. Zresztą przez całe wczesne dzieciństwo nasz rozmówca był delikatny i chorowity, dlatego nikomu by nawet do głowy nie przyszło, że kiedyś będzie dźwigać ciężary. A wybór zawodu górnika? Dobre sobie! Ależ się wszyscy zdziwili...

Szybki start w dorosłość

Karierę sportowca Jan Saczuk rozpoczął od sekcji piłki nożnej – jako junior kopał futbolówkę w Polonii Jastrowie. Także w tym klubie zaczęła się jego przygoda z podnoszeniem ciężarów, długo jednak nie trwała, bo życie prędko przestało go rozpieszczać. Na młodość naszego rozmówcy cieniem położyła się najpierw przedwczesna śmierć ojca, potem kłopoty ze szkołą.

To jedyna pamiątka Jana Saczuka z czasów pracy w górnictwie. Barbórka, akademia w przedszkolu. Rok 1974

– wspomina mężczyzna. Za to z odwagą.

– pan Jan wraca pamięcią do końcówki lat `60. Skuszony jej wizją zostawił Jastrowie i jako szesnastolatek, zupełnie sam, wyjechał na Śląsk, do Czerwionki–Leszczyny (powiat rybnicki) – do szkoły górniczej. Niedługo później jego mama też porzuciła rodzinne miasto – za lepszym życiem wyjechała do Stanów.

Co trening – dziesięć ton

Dotychczasowe życie pan Jan zostawił za plecami, w jego sercu wciąż tkwiło jednak ziarnko pasji, które zasiane zostało w Jastrowiu – ciężary. Na Śląsku ponownie zaczęło kiełkować. Nasz rozmówca zaczął intensywnie trenować – w pierwszoligowej sekcji podnoszenia ciężarów Rybnickiego Okręgu Węglowego. W międzyczasie[[pay]], kończąc śląską Zasadniczą Szkołę Zawodową, zdobył zawód mechanika maszyn i urządzeń górniczych. Potem zaczął pracę w Kopalni Węgla Kamiennego „Pniówek” w Pawłowicach Śląskich. Z pasji nie zrezygnował.

– pan Jan wspomina ciężkie, aczkolwiek szczęśliwe dla niego czasy. Szczęśliwe, bo owocujące w wyniki. W wadze piórkowej (pięćdziesiąt osiem kilogramów) w trójboju (wyciskanie, rwanie i podrzut) uzyskał wynik dwieście dziewięćdziesiąt pięć kilogramów. Przez kolejne osiem lat reprezentował klub, zdobywając kolejne medale. Systematycznie też wyciskał z siebie siódme poty.

1975 rok - wtedy jeszcze zdjecia były kolorowane. Tu pan Jan w czasach, gdy podnosił ciężary - w wadze piórkowej

– wspomina jastrowianin. Ani sił, ani zapału mu nie brakowało. Stąd życiowe rekordy. Sto trzydzieści pięć kilogramów w podrzucie przy wadze pięćdziesiąt osiem kilogramów to jeden z nich.

– z uśmiechem podkreśla pan Janek.

– wspomina

Kierunek: kuchnia

Po dziesięciu latach kres pracy w górnictwie i treningom (pan Jan zakończył karierę w drugoligowym Górniczym Klubie Polonia Łaziska Średnie) położył wypadek w kopalni.

– nasz rozmówca wraca pamięcią do wydarzeń z przeszłości. Wspomnienia z kolejnych sześciu miesięcy to jastrzębski szpital górniczy i nadzieja na to, że jakoś to będzie. Było. Pan Jan prędko odzyskał sprawność – również w sensie finansowym. Prędko się przebranżowił – założył sklepy z warzywami, otworzył też restaurację. Niedługo potem dostał propozycję pracy na Węgrzech jako kucharz i... nie zastanawiał się ani chwili.

Jan Saczuk w czasach, gdy trenował podnoszenie ciężarów pracował w kopalni. Do dziś na Barbórkę wywiesza przed domem górniczą flagę

– wspomina. Po półtora roku, kiedy kontrakt się skończył, mężczyzna wrócił do kraju. Na chwilę. Wkrótce uciekł najpierw do Niemiec, potem do Ameryki, do matki, z jedną walizką w ręku. Ryzyka się nie obawiał.

– wspomina. Chociażby na życie w Stanach. I na powrót do Polski – po trzydziestu pięciu latach na obczyźnie. Tu czekała go niespodzianka.

Bolek!

W Rybniku Jana Saczuka trenował mistrz Polski w wadze lekkiej Bolesław Palichleb. Trener z olbrzymim doświadczeniem, który z Bialskiego Klubu Sportowego Bielsko–Biała został zwerbowany do KS ROW Rybnik, by od podstaw budować sekcję ciężarowców. To samo zadanie czekało na niego w kolejnym klubie – KS Górnik Czerwionka.

W świecie ciężarowców Bolesław Palichleb jest doskonale znany – wychował m.in. Andrzeja Cofalika, dwukrotnego olimpijczyka i czterokrotnego mistrza Polski. Któż by przypuszczał, że po tylu latach mistrz i uczeń spotkają się... na targowisku w Złotowie!

– śmieje się pan Janek. Bolesław Palichleb nie od razu go poznał. Naszemu rozmówcy przybyło lat, nic nie zostało też z wagi piórkowej. Nie zmienił się za to wzajemny, pełen szacunku stosunek obu panów.

– dawna znajomość zaowocowała przyjaźnią. Doprawioną respektem, który, jak uważa pan Jan, raz wpojony zawodnikowi przez trenera nigdy nie powinien zniknąć.

– uzasadnia pan Janek.

– kończy.[[/pay]]