Ostatni postój. Rozmowa z 93-letnią Panią Irenią o życiu w Domu Seniora

Gdy pękło jej kółko to tak, jakby ktoś przymknął jej okno na świat. Drżącą ręką pokazuje na szczelinę w pożółkłej gumie. Nie wie, czy wymienią ją na inną, a przecież bez niej nigdzie się nie ruszy. To ostatnio największe zmartwienie Ireny Karkut.

– 93–letnia mieszkanka Domu Seniora w Zakrzewie mówi o opiekunkach opłacanych częściowo przez nią, a w części przez Gminy Ośrodek Pomocy Społecznej w Zakrzewie. Przez dwie godziny dziennie może liczyć na jedną z nich. Opiekunka przyniesie obiad, posprząta, umyje, wypierze. Biegania przy tym trochę, ale z panią Irenką nie ma kłopotu.

– najstarsza mieszkanka Domu Seniora martwi się, by nie być obciążeniem dla innych.

Przyjaźń polsko–holenderska

Dom Seniora w Zakrzewie powstał jesienią 1996 roku z inicjatywy gminy i Holendrów z Vasse. Miejscowi nawiązali z nimi współpracę podczas organizacji międzynarodowego turnieju piłkarskiego dla młodzieży.

– wspomina ówczesny wójt Jerzy Podlewski. Zaznacza, że gros pieniędzy na budynek pochodziło z budżetu gminy Zakrzewo, ale pomoc sąsiadów z Zachodu była nieoceniona. Zresztą przez lata mieszkańcy Vassel organizowali przy swojej parafii festyny i zbiórki pieniędzy na utrzymanie Domu Seniora. Ich wkład w powstanie budynku potwierdza wisząca w nim tablica pamiątkowa.

Obecnie w domu znajduje się czternaście mieszkań komunalnych. Zajmują je dwie rodziny i dwanaście osób samotnych. Spośród tych drugich osiem osób korzysta z usług opiekuńczych, gwarantowanych przez ośrodek pomocy społecznej. Wśród nich jest Irena Karkut.

– staruszka wynajmująca mieszkanie od gminy patrzy jakby przez mgłę. A może jej oczy dorównują kolorem włosom?

Dar niepamięci

Na drzwiach jest tylko mała karteczka wielkości pudełka od zapałek. Na niej nazwisko oklejone bezbarwną taśmą. Pukam. Cisza. Dzwonię... nic. Nawet szurania. Gdy jestem na końcu korytarza, słyszę szelest otwieranych drzwi, zza których wychodzi przygarbiony staruszek. Wygląda tak, jakby przyciąganie ziemskie mocniej na niego działało. Niestety, nic nie powie. To znaczy wydobywa z siebie dźwięki, ale niezrozumiałe. Kierownik GOPSu ostrzegała, że z wieloma osobami w Domu Seniora się nie porozumiem.

– twierdzi Iwona Piątkowska. Tyle że w naszym regionie są dwa domy pomocy, które przyjmują osoby z zaburzeniami psychicznymi. Na wolne miejsce w nich czekać trzeba i dwa lata. Koszt to nawet 3600 złotych miesięcznie. Z tego większość płaci gmina. 

– wyjaśnia kierownik Piątkowska. Nikt o nie się nie martwi i nie troszczy. One same też nie, bo choroba Alzheimera najpierw odbiera im pamięć krótkotrwałą, a potem stopniowo wyłącza ich mózgi. Może to i lepiej, że nie zdają sobie sprawy ze swojej samotności?

To dopiero połowa artykułu. W dalszej części przeczytasz m.in.:

Nie żałuję, że tu przyszłam – Pani Irena ma rodzinę. Miała nawet gospodarstwo, ale gdy jej mąż zachorował, przepisali je na syna. Po śmierci męża mieszkała z mamą, a potem...

300 tys. na remont – W tym roku Dom Seniora w Zakrzewie, choć wójt Henryk Dobrosielski podkreśla, że formalnie domem seniora nie jest, przejść ma poważny remont. W planach jest...

Mieszkań wciąż mało – Prawda jest taka, że Zakrzewo powinno mieć więcej mieszkań do dyspozycji. Dziś gmina ma w rezerwie, na wypadek np. pożaru, jeden lokal. Właśnie w...

Subskrybuj i czytaj wszystkie artykuły bez ograniczeń[[pay]]

Nie żałuję, że tu przyszłam

Pani Irena ma rodzinę. Miała nawet gospodarstwo, ale gdy jej mąż zachorował, przepisali je na syna. Po śmierci męża mieszkała z mamą, a potem została sama. Do czasu.

– wspomina 93–latka, na twarzy której czerwone żyłki tworzą gęstą pajęczynę.

– twierdzi, splatając palce owinięte bladą skórą. Nic dziwnego, pani Irenka od trzech lat nie wychodzi na dwór. Czasem tylko, przy pomocy opiekunki, postawi stopę na balkonie (wyjścia na niego strzeże próg), odetchnie świeżym powietrzem i wystawi zmęczoną twarz ku słońcu. 

– zapewnia, zawieszając głos.

Dochodzi czternasta, a ona na nogach jest od siódmej piętnaście. Pospałaby i do dziewiątej, ale na ósmą zaplanowane ma śniadanie. Potem rozwiązuje krzyżówki, a po obiedzie włącza stojący obok peerelowskiej meblościanki telewizor. W ogóle wyposażenie pokoju przywodzi na myśl czasy słusznie minione: przeszklony ciemny kredens, przykryta grubą kapą leżanka i firanki w prostokątnym okienku zaglądającym do kuchni.

– I. Karkut ma na myśli „Tysiąc i jedna noc” oraz „Cenę miłości”.

Czasem i rezydentkę Domu Seniora odwiedzą dzieci, wnuki (dochowała się ich piętnaściorga), prawnuki (tych ma dwadzieścioro), a nawet praprawnuk. Na niedawno obchodzonych przez nią urodzinach byli niemal wszyscy.

– mówi, lekko wypychając język, jakby próbowała odepchnąć różowe zgrubienie na dolnym podniebieniu. Sen z powiek spędza jej tylko ten wózek. Pani Irenka chciała, by jej go skleili, ale opiekunki powiedziały, że się nie da.

– martwi się.

300 tys. na remont

W tym roku Dom Seniora w Zakrzewie, choć wójt Henryk Dobrosielski podkreśla, że formalnie domem seniora nie jest, przejść ma poważny remont. W planach jest wymiana okien i orynnowania, dachu, odnowienie elewacji. Na wszystko to w budżecie gminy jest 300 tys. złotych. Sam dach może pochłonąć połowę tej kwoty.

– zapowiada wójt.

– twierdzi. Jeśli do tego dojdzie, to dom znajdą tam kolejni mieszkańcy gminy.

– zaznacza H. Dobrosielski.

Mieszkań wciąż mało

Prawda jest taka, że Zakrzewo powinno mieć więcej mieszkań do dyspozycji. Dziś gmina ma w rezerwie, na wypadek np. pożaru, jeden lokal. Właśnie w Domu Seniora. To za mało.

– przyznaje wójt Dobrosielski. A przecież na terenie gminy Zakrzewo jest kilka osób bezdomnych. Można też przypuszczać, że będzie przybywać seniorów, którzy będą szukać bezpiecznej przystani. Dlatego kierownik GOPSu twierdzi, że dobrze by było aby utworzyć mieszkania chronione, by ludzie starsi byli jak najdłużej wśród swoich znajomych, bliskich. Na początek lokale takie mogłyby powstać na parterze Domu Seniora. 

– twierdzi Iwona Piątkowska. A to tylko kwestia czasu.[[/pay]]