Katolikom płacili za pogrzeb

Na przełomie wieków Sypniewo było najbardziej uprzemysłowioną miejscowością w powiecie wałeckim

Zdaniem historyków nazwa Sypniewo pochodzi od słowa „sypień” albo „stodoła”. Tu podobno zsypywano i magazynowano zboże. Wieś, która nazywała się w różnym czasie: Cypniewo, Zypnow, Nałęcz, Zipnow, Zippenow, Zipnov, została założona w 1570 roku.
[[reklama]]
Przed posadowieniem wioski przez starostę Górkę już dużo wcześniej istniała tu osada. Według niemieckich historyków mieszkańcy, czyli słowiańscy zagrodnicy, nie mieli dużych dochodów i płacili starostwu niskie podatki. Dlatego wałecki starosta Andrzej Górka nakazał burmistrzowi Hornowi założyć wieś i na nowo zasiedlić niemieckimi chłopami. Horn został jej pierwszym sołtysem. Jego potomkowie żyli tu jeszcze pod koniec drugiego dziesięciolecia XX wieku.

W 1589 roku powstał we wsi młyn wodny, młyn polny powstał później, ale jest pewne, że w 1773 roku już tam stał.

Sypniewo leżało przy drodze Heerstrasee, zwanej też królewską, we wsi pobierano cło mostowe od podróżujących. W okolicy Sypniewa przy przejściu przez rzekę Płytnicę był bród, gdzie pobierano cło, dzierżawcami komór celnych byli Żydzi lub zbiedniała szlachta. Oni mieli wyszukiwać wśród kupców ofiary, w stosunku do których zachowywali się jak rabusie drogowi, a nie jak państwowi urzędnicy.
[[reklama]]
Chłopi z Sypniewa zamieszkiwali tzw. wsie niemieckie. Zdaniem niemieckich historyków mieli oni lepsze warunki ekonomiczne i społeczne. Byli zwolnieni z konieczności wywozu płodów rolnych do odległych miast, takich jak Bydgoszcz, Poznań, Kołobrzeg czy Szczecin. Oprócz czynszów nie mieli innych zobowiązań, które były utrapieniem tzw. polskich wsi. Stąd szybki rozwój ludnościowy wsi niemieckich, zakładanych w obrębie dzisiejszej gminy Jastrowie. W 1629 roku w Sypniewie było 139 dymów (domów), w 1789 wieś liczyła już 570 mieszkańców, w 1925 – 1846, 1939 – 1985 osób, a w czerwcu 2000 roku - 1340.

Pierwszy kościół w Sypniewie powstał w 1587 roku, a w 1690 otrzymał uposażenie od Jana III Sobieskiego. W czasie wojny trzydziestoletniej został on zniszczony i dlatego w 1690 r. odbudowano go. Został włączony do parafii w Nadarzycach. Luteranie we wsi musieli uznać wyższość katolików i na każde święta wielkanocne płacili proboszczowi po pół grosza w dobrej walucie, ponadto musieli dostarczyć 3 owce albo część wołu. Płacili też katolikom za pogrzeb. Dlatego też w 1853 roku pobudowali swój kościół.
[[nowa_strona]]
Mieszkańcy utrzymywali się głównie z drogi królewskiej, w tamtym czasie był na niej duży ruch. Przesyłki dostarczano nie tylko w kierunku Kostrzyna i Berlina, ale także w kierunku drugiej stolicy – Królewca. Zboże transportowano w kierunku Szczecina, Bydgoszczy czy Gdańska. Sypniewo, leżąc w połowie drogi pomiędzy obu stolicami, stanowiło punkt wypoczynkowy. Woźnica, dostawca pasz, właściciel koni, pocztylion, właściciel hoteli i restauracji – wszyscy mieli tu dobre źródło utrzymania.
[[reklama]]
Było tu także nadleśnictwo (królewskie lasy przejął z czasem pruski monarcha). Dopiero w 1828 roku, gdy przy modernizacji drogi Wałcz – Jastrowie wybudowano w Trzebieszkach nowy, wyżej położony most i umożliwiono bezpieczny przejazd, zmieniono nazwę miejscowości. Nazwę Diabelska Dolina zastąpiono Piękną Doliną. Umieszczono tam stację pocztową przeprzęgową, w której zmieniano konie i przeniesiono administrację lasów (nadleśnictwo) z Sypniewa. Sypniewo straciło w ten sposób na znaczeniu, zmniejszyły się też jego dochody. Po wybudowaniu kolei Piła – Szczecinek w 1879 roku jeszcze bardzie spadły zyski mieszkańców, dopiero w 1908 roku otwarto linię kolejową Jastrowie – Czaplinek. Majątki leżące w pobliżu zaczęły wysyłać duże partie płodów rolnych, drewna, tarcicy, cegły, mleka, mąki itp.
[[reklama]]
W 1773 roku utworzono tu dwa sołectwa. Oprócz Schmitta występuje tu drugi sołtys – Marczyński, który miał być potomkiem sołtysa, sprawującego tu urząd już w 1587 roku.

W 1900 roku Sypniewo liczyło 2139 ludzi, zamieszkiwano 433 domy. W tym roku działały cegielnia, mleczarnia, farbiarnia, śrutownik, wytwórnia skrobi ziemniaczanej, 2 młyny, 5 ubojni zwierząt. Sypniewo stanowiło tak zwany obwód urzędowy – w takiej miejscowości lokalizowano urząd gminy – odpowiednik naszego USC. W ocenie historyków, w szczytowym okresie rozwoju, to znaczy na przełomie XIX i XX wieku, miejscowość należała do najbardziej uprzemysłowionych w powiecie wałeckim.



Oprac. na podst. "Z dziejów Jastrowia" autorstwa M.D. i K. Borkowskich ("Zeszyty wałeckie" nr 7)